Home > Reintegratie > Ik wil meer weten > Trainingen > Back-up> Prikkelarme versie
 

Back-up

Arbeidstoeleidingstraject voor mensen met psychische beperkingen
 
Doel
Het bemiddelbaar maken van mensen met een psychische beperking, met of zonder een arbeidsverleden, die niet zelfstandig (weer) toe kunnen treden tot de arbeidsmarkt. Dit bemiddelbaar maken gebeurt door middel van een intensief op arbeid gericht groepsgewijs trainingsprogramma, gecombineerd met een praktijkplaats.

Omschrijving
Voor mensen met een psychische beperking is het moeilijk om (weer) het geloof in zichzelf en eigen kunnen te hervinden. Door onder- of overschatting van hun capaciteiten ontbreekt het vaak aan inzicht in eigen kunnen, mogelijkheden, beperkingen en belemmeringen. Er bestaat nog veelal een negatief beeld over mensen met deze problematiek in onze maatschappij. Vooral als mensen opgenomen zijn geweest binnen een psychiatrisch ziekenhuis, onder behandeling zijn bij een psychiater of therapeut en daardoor langdurig uit het arbeidsproces zijn, is er vaak onbegrip vanuit de omgeving. Veel mensen met een psychische problematiek raken daardoor in een sociaal isolement. De omgeving vindt hun gedrag onaangepast en begrijpt niet waarom iemand niet meer deel kan nemen aan normale activiteiten. Al deze factoren roepen weer extra spanningen op bij deze groep mensen en belemmeren hun om (opnieuw) toe te treden tot de arbeidsmarkt. Om deze problemen op een acceptabel niveau te brengen, zodat de afstand tot de arbeidsmarkt aanzienlijk wordt verkleind, heeft Toeleiding naar Arbeid het arbeidstoeleidingstraject Back-up ontwikkeld, bestaande uit een groepstraining gecombineerd met een praktijkplaats. Binnen de training leert de cliënt zowel in de groep als individueel op eigen kracht en met eigen verworven inzichten, doelen en uiteindelijk betaalde arbeid na te streven. Er vindt intensieve begeleiding en coaching plaats om een proces van attitudebevordering en -verandering op gang te brengen. Daarnaast worden de cliënt handvaten geboden om anders met zichzelf en anderen om te gaan, wordt er gewerkt aan het opbouwen van het zelfvertrouwen en het verminderen van irrationele gedachten. Er wordt steeds uitgegaan van de mogelijkheden van de cliënt, ondanks de psychische beperkingen. De cliënt werkt zowel in de groep als individueel aan concreet geformuleerde opdrachten en leerdoelen. Naast de groepstraining krijgt de cliënt individuele ondersteunende gesprekken met een vaste consulent arbeidstoeleiding en wordt er een praktijkplaats geboden. De cliënt wordt op de praktijkplaats begeleid en gecoacht door de eigen vaste consulent arbeidstoeleiding.

Training arbeidstoeleiding
De groepstraining arbeidstoeleiding is onderverdeeld in vier blokken. Naast de groepstraining krijgt de cliënt individuele ondersteunende gesprekken met een vaste consulent arbeidstoeleiding. Deze bewaakt het gehele ontwikkelingsproces en de doelen en gebruikt de trainings- en praktijksituaties als uitgangspunt voor de individuele begeleiding. De training ziet er als volgt uit:
  • Acceptatie van de handicap:
    Tijdens dit gedeelte van de groepstraining leert de cliënt op een andere manier naar zichzelf en de beperkingen te kijken. Voor veel mensen met psychische problemen is het moeilijk om te accepteren dat ze als gevolg van hun beperkingen bepaalde dingen niet (meer) of minder goed kunnen dan anderen zonder die beperkingen. Voordat er een verandering op kan treden moet de cliënt zich bewust worden van de handicap. Dit houdt in dat er gericht gekeken wordt naar waar beperkingen liggen, wat de psychische belastbaarheid is, waar drempels liggen en hoe de cliënt en de omgeving daar mee omgaan. Door herkenning van problemen van anderen en erkenning van de eigen problematiek, leert de cliënt op een andere manier om te gaan met zichzelf en anderen, beperkingen te accepteren en mogelijkheden te benoemen. Naast de acceptatie van de handicap wordt er ook aandacht besteed aan de emancipatie, waarbij er gekeken wordt naar het functioneren van de cliënt in de maatschappij. Dit gedeelte van de training wordt uitgevoerd met een werkboek, rollen- en simulatiespelen en gerichte huiswerkopdrachten.
  • Sociale vaardigheids- en assertiviteitsbevordering:
    Doordat veel mensen met psychische beperkingen in een isolement zitten of zijn geraakt, is het vaak moeilijk om dat patroon te doorbreken. Om niet (meer) gekwetst te worden en deze pijn niet meer te voelen hebben ze zich teruggetrokken in hun eigen wereld. Sociale situaties leveren vaak zoveel spanning op dat het veilig is om deze eigen wereld in stand te houden. Binnen de groep kan de cliënt in een veilige omgeving, waar fouten gemaakt mogen worden, leren op een andere manier om te gaan met sociale situaties. Het ervaringsgericht leren en het opdoen van positieve ervaringen staan hierbij centraal. Verder leert de cliënt hoe deze grenzen kan stellen en hoe deze te bewaken. Door middel van rollen- en simulatiespelen en doe- en huiswerkopdrachten, krijgt de cliënt meer inzicht in eigen mogelijkheden, kunnen en vaardigheden.
  • Zelfanalyse benutte en onbenutte kwaliteiten:
    Tijdens dit gedeelte van de training krijgt de cliënt informatie aangereikt over beroepen en branches en vindt er een eenvoudige beroepskeuzetest plaats, om te kijken waar interesses en mogelijkheden liggen. Indien de cliënt onvoldoende inzicht heeft in bepaalde beroepen, worden er kortdurende snuffelstages geboden. Daarnaast leert de cliënt door middel van persoonlijke geschiedschrijving, prestaties, topprestaties, potenties en belemmeringen, welke in en buiten de persoon gelegen factoren bijdragen, of bijgedragen hebben, aan de positie waarin deze verkeert. Verder leert de cliënt deze positie in positieve zin te beïnvloeden. Er wordt steeds uitgegaan van de mogelijkheden die de cliënt heeft en deze wordt steeds aangesproken op de eigen verantwoordelijkheden. Aan het eind van dit onderdeel maakt de cliënt een Curriculum Vitae aan de hand van de door de opdrachten verkregen gegevens. Dit onderdeel van de training wordt uitgevoerd met behulp van een werkboek, praktische opdrachten, eventuele snuffelstages en een praktijkplaats.

Groepsgrootte
De groep bestaat uit maximaal tien tot twaalf cliënten, met twee vaste trainers en voor iedere cliënt een vaste consulent arbeidstoeleiding.

Praktijkplaats
Wanneer de cliënt over voldoende vaardigheden beschikt, de beroepswens duidelijk is en er voldoende inzicht bestaat in de problematiek van de cliënt, dan wordt er parallel aan voornoemd gedeelte van de training een praktijkplaats aangeboden. Er wordt een praktijkplaats gezocht waar de cliënt zich in een veilige omgeving verder kan ontwikkelen en opgedane ervaringen tijdens de groepsbijeenkomsten in de praktijk kan oefenen, waarbij steeds rekening zal worden gehouden met de psychische belastbaarheid. De cliënt krijgt een vaste consulent arbeidstoeleiding, deze maakt samen met de cliënt en de leidinggevende op de praktijkplaats een stappenplan voor (re)integratie. Er zal ruim aandacht worden besteed aan een goede voorlichting over de problematiek van de cliënt, om zodoende meer begrip en draagvlak te creëren op de werkplek en om uitval en calamiteiten te voorkomen. Daarbij zal zorgvuldig rekening worden gehouden met het feit dat de persoonlijke levenssfeer van de cliënt geen geweld wordt aangedaan. Op de werkplek wordt een vaste begeleider gezocht, die zowel aanspreekpunt is voor de cliënt als voor de consulent. De cliënt krijgt duidelijke leerdoelen mee waar, op de werkplek aan gewerkt wordt. Deze doelen en praktijksituaties zullen steeds uitgangspunt zijn voor de individuele begeleiding en de groepsbijeenkomsten. Er zal steeds een terugkoppeling plaatsvinden over de vorderingen, of belemmeringen van de cliënt op de praktijkplaats tussen de consulent arbeidstoeleiding en de groepstrainers, zodat er een goede aansluiting is tussen theorie en praktijk. De consulent arbeidstoeleiding zal bij het acquireren van een praktijkplaats steeds proberen deze om te zetten in een arbeidscontract.

Resultaat
De cliënt heeft een weloverwogen keuze gemaakt voor een bepaald beroep, heeft werkervaring opgedaan en beschikt over voldoende beroeps- en andere vaardigheden. De cliënt is in staat om met begeleiding gerichte actie te ondernemen om het uiteindelijke doel, een arbeidsplaats, binnen bereik te brengen.

Duur van het arbeidstoeleidingstraject Back-up
De training duurt gemiddeld 8 tot 9 maanden, er vinden afhankelijk van de belastbaarheid van de cliënt, één of twee groepsbijeenkomsten per week plaats. Het gehele arbeidstoeleidingstraject, inclusief een praktijkplaats, neemt een jaar in beslag.
 
 Copyright © 2010 R95. Concept en creatie: Hello Darling